Tác động của đầu tư đến hiệu quả hoạt động doanh nghiệp: vai trò điều tiết của tính độc lập hội đồng quản trị tại Việt Nam

DOI 10.54404/jts.2026.218v.01

Tóm tắt

Nghiên cứu này phân tích tác động của hoạt động đầu tư đến hiệu quả hoạt động doanh nghiệp và kiểm định vai trò điều tiết của tính độc lập hội đồng quản trị trong bối cảnh thị trường mới nổi. Dữ liệu bảng không cân bằng gồm 356 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên HOSE và HNX giai đoạn 2017- 2024 được sử dụng, với hiệu quả hoạt động đo bằng ROA và Tobin’s Q. Kết quả cho thấy đầu tư có tác động dương và có ý nghĩa thống kê đến hiệu quả hoạt động, đặc biệt rõ nét hơn đối với hiệu quả kế toán. Tính độc lập hội đồng quản trị không chỉ tác động trực tiếp tích cực mà còn làm gia tăng tác động của đầu tư lên hiệu quả hoạt động, phản ánh vai trò giám sát trong nâng cao kỷ luật đầu tư và hiệu quả phân bổ vốn. Các kết quả vẫn bền vững khi kiểm định theo giai đoạn COVID-19, thay đổi pháp lý và phân nhóm theo mức độ thâm dụng tài sản hữu hình. Nghiên cứu cung cấp bằng chứng về tính phụ thuộc điều kiện của mối quan hệ đầu tư - hiệu quả và gợi ý tăng cường tính độc lập thực chất của hội đồng quản trị.

Chia sẻ bài viết

Tài liệu tham khảo

1.
Ali, S., Farooq, M., Xiaohong, Z., Hedvicakova, M., & Murtaza, G. (2024). Board characteristics, institutional ownership, and investment efficiency: Evidence from an emerging market. PLOS ONE, 20(9). https://doi.org/10.1371/journal.pone.0291309.
2.
Alrwabdah, F., & Lok, C. L. (2024). Corporate Governance, Ownership Structures and Firm Performance: Evidence from Jordan. International Journal of Academic Research in Business and Social sciences, 14(8). https://doi.org/DOI:10.6007/IJARBSS/v14-i8/22380.
3.
Anh, C. T. N. (2026). Ảnh hưởng của hội đồng quản trị bận rộn đến giá trị doanh nghiệp tại các công ty niêm yết ở Việt Nam: Tiếp cận trên nền tảng lập trình Python, Tạp chí Khoa học Thương mại, 209/2026, 40-52.
4.
Biddle, G. C., Hilary, G., & Verdi, R. S. (2009). How does financial reporting quality relate to investment efficiency? Journal of Accounting and Economics, 48(2-3), 112-131.
5.
Blundell, R., & Bond, S. (1998). Initial conditions and moment restrictions in dynamic panel data models. Journal of Econometrics, 87(1), 115-143. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(98)00009-8.
6.
Diễm, N. T. N., & Sơn, Đ. V. (2024). Tác động của giới tính đến hiệu quả tài chính của các công ty niêm yết trên thị trường chứng khoán: Một số khảo sát ở Việt Nam. Tạp chí Khoa học Thương mại, 196/2024, 40-50.
7.
Fatmasari, & Mardiana, A. (2023). The Effect of Corporate Governance on Financial Performance Mediated by Capital Structure. International Conference on Economics and Business (IECON-1), 1(1). https://doi.org/10.65246/8dmtsh52.
8.
Handriani, E., & Robiyanto, R. (2018). Institutional ownership, independent board, board size, and firm performance: Evidence from Indonesia. Contaduría y Administración, 64(3), 118. https://doi.org/DOI:10.22201/fca.24488410e.2018.1849.
9.
Jensen, M., & Meckling, W. (1976). Theory of the firm: Managerial behaviour, agency cost and ownership structure. Journal of Financial Economics, Vol. 3, 305-360. https://doi.org/10.1016/0304-405X(76)90026-X.
10.
Khan, M. A., & Manurung, A. H. (2023). The Impact of Corporate Social Responsibility on Financial Performance Mediated by Corporate Strategy, Corporate Reputation, Stakeholder Engagement & Political Connection. Cognizance Journal of Multidisciplinary Studies, 3(7), 279-292. https://doi.org/DOI:10.47760/cognizance.2023.v03i07.020.
11.
Mokhtar, I., Osman, I., Setapa, F., Arifin, N. A. M., Shafi, R. M., & Muda, R. (2023). Capital Structure–Firm Performance Nexus: The Moderating Effect of Board Independence. Information Management and Business Review, 15(4), 38-47. https://doi.org/10.22610/imbr.v15i4(SI)I.3575.
12.
Moradi, M., Yazdifar, H., Eskandar, H., & Namazi, N. R. (2022). Institutional Ownership and Investment Efficiency: Evidence from Iran. Journal of Risk Financial Management, 15(7), 290. https://doi.org/10.3390/jrfm15070290.
13.
Nhàn, N. T. T. (2025). Tác động của quản trị doanh nghiệp tốt đến hiệu quả tài chính của các ngân hàng niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Việt Nam. Tạp chí Khoa học Thương mại, 202/2025, 3-15.
14.
Nhung, L. T. (2023). Tác động của quản trị công ty tới hiệu quả tài chính của các CTCP phi tài chính niêm yết tại Việt Nam. Tạp chí Khoa học Thương mại, 182/2023, 35-49.
15.
Nhung, L. T. (2024). Tác động của đầu tư tới giá trị doanh nghiệp: Bằng chứng thực nghiệm từ thị trường chứng khoán Việt Nam. Tạp chí Khoa học Thương mại, 197, 91-100. https://doi.org/DOI:%252010.54404/JTS.2024.197V.07.
16.
Ranasinghe, D., & Habib, A. (2024). Strategic deviation and investment inefficiency. Australian Journal of Management, 49(4), 531-560. https://doi.org/DOI:10.1177/03128962231152764.
17.
Roodman, D. (2009). A Note on the Theme of Too Many Instruments. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 71(1), 135-158. https://doi.org/10.1111/j.1468-0084.2008.00542.x.
18.
Windmeijer, F. (2005). A finite sample correction for the variance of linear efficient two-step GMM estimators. Journal of Econometrics, 126(1), 25-51. https://doi.org/10.1016/j.jeconom.2004.02.005.
19.
Wu, W, Alkaraan, F., & Le, C. (2023). The moderating effects of corporate governance and investment efficiency on the nexus between financial flexibility and firm performance. Journal of Financial Reporting and Accounting, 23(6), 2573-2598. https://doi.org/10.1108/JFRA-05-2023-0234.

Liên quan

Các bài khác trong số này

TẠP CHÍ SỐ 218

Xem số phát hành

Đánh giá hiệu quả vận hành của các gian hàng kinh doanh sản phẩm gia dụng trên Shopee Việt Nam bằng DEA-BCC và hồi quy Tobit

Khúc Đại Long, Nguyễn Đức Nhuận, Trần Hải Yến

Sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử làm gia tăng số lượng gian hàng và mức độ cạnh tranh trên các sàn giao dịch trực tuyến, khiến việc đánh giá hiệu quả vận hành trở thành cơ sở quan trọng để nâng cao năng lực c...

Xem bài

Cấu trúc và mức độ phụ thuộc giữa lợi suất Bitcoin và chỉ số thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn thể chế hóa và tài chính hóa của Bitcoin

Nguyễn Thu Thủy

Trong bối cảnh Bitcoin được thể chế hóa và tài chính hóa, việc nhận diện sự thay đổi trong cấu trúc và mức độ phụ thuộc giữa Bitcoin với thị trường chứng khoán không chỉ là vấn đề có ý nghĩa học thuật, mà còn trở thành y...

Xem bài