Tác động của phát triển tài chính, toàn cầu hóa và các cam kết quốc tế về khí hậu đến phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam

DOI 10.54404/jts.2026.217v.02

Tóm tắt

Nghiên cứu đánh giá tác động của phát triển tài chính (FD), toàn cầu hóa (KOF) và cam kết khí hậu (CPS) đến phát triển năng lượng tái tạo (NLTT) tại Việt Nam giai đoạn 1995 - 2022. Dựa trên dữ liệu chuỗi thời gian, nghiên cứu sử dụng mô hình ARDL - ECM, kết hợp kiểm định ADF, PP, lựa chọn độ trễ theo AIC/BIC và kiểm định Bounds để xác định quan hệ đồng liên kết dài hạn; đồng thời thực hiện các kiểm định chẩn đoán và ổn định mô hình. Kết quả cho thấy tồn tại mối quan hệ dài hạn giữa các biến, trong đó hệ số hiệu chỉnh sai số mang dấu âm và có ý nghĩa thống kê, chứng tỏ NLTT có khả năng trở về trạng thái cân bằng sau cú sốc. Trong dài hạn, FD tác động ngược chiều, CPS tác động cùng chiều và đều có ý nghĩa thống kê, còn KOF tác động cùng chiều nhưng chưa có ý nghĩa thống kê. Trong ngắn hạn, GDP bình quân đầu người tác động ngược chiều, giá dầu tác động cùng chiều, các biến giả khủng hoảng mang dấu âm, còn tác động tức thời của FD, KOF và CPS chưa rõ nét. Nghiên cứu nhấn mạnh vai trò của chính sách khí hậu, tài chính xanh và cải thiện thể chế trong thúc đẩy chuyển dịch năng lượng.

Chia sẻ bài viết

Tài liệu tham khảo

1.
Anton, S., & Nucu, A. E. (2020). The effect of financial development on renewable energy consumption: A panel data approach. Renewable Energy.
2.
Berrich et al. (2024). Renewable Energy Transition and the Paris Agreement: How Governance Quality Makes a Difference? Energies.
3.
Birol, Y. (2022). Twin-roll cast Al-Mg-Si sheet for automotive applications. International Journal of Materials Research.
4.
Botta, E., & Kozluk, T. (2014). Measuring environmental policy stringency in OECD countries: A composite index approach. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/5jxrjnc45gvg-en.
5.
Botta, E., & Koźluk, T. (2014). Measuring environmental policy stringency in OECD countries: A composite index approach. OECD Economics Department Working Papers.
6.
Chính phủ Việt Nam. (2022). Quy hoạch điện VIII - Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Bộ Công Thương.
7.
Climatea Action Tracker. (2023, 11 20). Retrieved from Climatea Action Tracker: https://climateactiontracker.org/countries/vietnam/.
8.
Đinh Xuân Bách. (2023). Phát triển dịch vụ phụ trợ cho hệ thống điện Việt Nam khi tỷ trọng các nguồn năng lượng tái tạo tăng cao. Tạp chí Khoa học Thương mại.
9.
Dogan, E., & Ozturk, I. (2020). The influence of globalization on renewable energy and carbon emissions: Evidence from Europe’s emerging economies. Environmental Science and Pollution Research, 3048-3060.
10.
Gozgor, G., & et al. (2020). Energy consumption, economic globalization, and environmental degradation: A panel data analysis of OECD countries. Energy Policy.
11.
Gujarati, D. N., & Porter, D. C. (2009). Basic econometrics (5th ed.). McGraw-Hill Education.
12.
IEA. (2020). Renewables 2020: Analysis and forecast to 2025.
13.
IEA. (2023). World energy balances 2023.
14.
IPCC. (2011). Special report on renewable energy sources and climate change mitigation. Cambridge University Press.
15.
IPCC. (2023). Climate Change 2023: Synthesis Report. Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC).
16.
Kruse, T., & et al. (2022). Measuring environmental policy stringency in OECD countries: An update of the OECD composite EPS indicator. OECD Economics Department Working Papers.
17.
Kruse, T., & et al. (2022). Measuring environmental policy stringency in OECD countries: An update of the OECD composite EPS indicator. OECD Publishing. doi:https://doi.org/10.1787/90ab82e8-en
18.
McKinsey & Company. (2023, 10 2). Putting renewable energy within reach: Vietnam’s high-stakes pivot. Retrieved from https://chatgpt.com/c/68a173da-7ec8-8333-a633-631c999cee73?model=gpt-5
19.
Nguyễn Thị Cẩm Vân. (2022). Tác động của các nhân tố kinh tế, xã hội và môi trường đến tiêu thụ năng lượng tái tạo tại Việt Nam. Tạp chí Khoa học Thương mại.
20.
Nguyễn Văn Chiến. (2024). Phát triển tài chính xanh và chuyển dịch năng lượng bền vững tại Việt Nam. Tạp chí Kinh tế & Phát triển, 47-58.
21.
Paramati, S. R., & et al. (2017). The effect of foreign direct investment and stock market growth on clean energy use across OECD countries. Energy Economics, 162-170.
22.
Pesaran, M. H., & et al. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal of Applied Econometrics, 289-326.
23.
Sun, Y., & et al. (2022). Financial development and renewable energy consumption: A global perspective. Energy Reports, 457-472.
24.
UNFCCC. (2021). Viet Nam - High-level Segment Statement COP 26. Retrieved from https://unfccc.int/sites/default/files/resource/VIET_NAM_cop26cmp16cma3_HLS_EN.pdf.
25.
UNFCCC. (2022). Viet Nam’s nationally determined contribution (updated 2022). Retrieved from https://unfccc.int/sites/default/files/NDC/2022-11/Viet%20Nam_NDC_2022_Eng.pdf.
26.
Wooldridge, J. M. (2013). Introductory econometrics: A modern approach (5th ed.). South-Western Cengage Learning.
27.
World Bank. (2021). Report update task 1: Vietnam: Solar competitive bidding – Technical support substation and solar park selection. Retrieved from https://documents1.worldbank.org/curated/en/099122223031512877/pdf/P1768511bf43c7011973417c730f97a328.pdf.
28.
World Bank. (2022). Vietnam country climate and development report. World Bank. Retrieved from https://documents.worldbank.org/en/publication/documents-reports/documentdetail/099100007112226158.
29.
World Bank Group, & Asian Development Bank. (2021). Climate risk country profile: Viet Nam. Retrieved from https://climateknowledgeportal.worldbank.org/sites/default/files/country-profiles/15077-Vietnam%20Country%20Profile-WEB.pdf.
30.
Zaidi, S. A., & et al. (2019). Dynamic linkages between globalization, financial development, and renewable energy consumption in the presence of environmental degradation: Fresh evidence from Asia-Pacific countries. Renewable Energy, 857-867.

Liên quan

Các bài khác trong số này

TẠP CHÍ SỐ 217

Xem số phát hành

Hiểu biết tài chính của lao động phổ thông trong các khu công nghiệp tỉnh Bắc Ninh: cấu trúc nhân tố và sự khác biệt theo nhân khẩu học

Lê Thị Phương Dung, Phạm Tiến Anh, Vũ Minh Thuý…

Nghiên cứu được thực hiện trên 305 lao động phổ thông tại các khu công nghiệp tỉnh Bắc Ninh nhằm khám phá các thành phần hiểu biết tài chính của nhóm lao động này. Dựa trên khung tiếp cận của OECD và sử dụng phương pháp...

Xem bài

Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp và hành vi công dân tổ chức của nhân viên ngân hàng tại Việt Nam: vai trò trung gian của vốn tâm lý và điều tiết của bản sắc đạo đức

Phạm Quang Dũng, Trịnh Thị Ngân Yến, Đào Ngọc Bảo Nhi…

Nghiên cứu này nhằm mục đích đo lường ảnh hưởng của phản ứng của nhân viên đối với các hoạt động trách nhiệm xã hội doanh nghiệp đến vốn tâm lý và hành vi công dân tổ chức, dưới sự điều tiết của bản sắc đạo đức. Dữ liệu...

Xem bài

Mối quan hệ giữa hợp tác nhân viên - AI, tác nhân gây căng thẳng công nghệ và sự gắn kết trong công việc: Góc nhìn lý thuyết Yêu cầu - Nguồn lực công việc

Phạm Thị Mỹ Dung, Nguyễn Thị Thu Hà, Phạm Ngọc Hà

Bài viết tập trung vào việc tìm hiểu mối quan hệ giữa hợp tác nhân viên - AI và sự gắn kết trong công việc với vai trò trung gian của tác nhân căng thẳng công nghệ, đồng thời xem xét tác động điều tiết của niềm tin vào n...

Xem bài

Thông tin trực tuyến và ý định lựa chọn ngành học đại học: tiếp cận từ mô hình xác suất xử lý thông tin

Hoàng Yến Phương, Hoàng Phương Dung, Phạm Thị Huyền

Trong bối cảnh thông tin trực tuyến ngày càng đa dạng và dễ tiếp cận, học sinh ngày càng có nhiều cơ hội tìm kiếm, đánh giá và so sánh thông tin trước khi lựa chọn ngành học đại học. Vì vậy, việc làm rõ cách học sinh xử...

Xem bài